Ir al contenido principal

Crónica da Guerra de Independencia en Tui (V): os preparativos do cerco


-->

Como los franceses que quedaron en Tui y otra porción grande de ellos en Vigo pedían a las aldeas de las inmediaciones raciones sin término, robaban y saqueaban quanto hallaban en ellas sin respetar lo más sagrado de los templos pues los entraban y llevaban hasta los vasos sagrados hechando por el suelo las sagradas formas, y hacían pedazos con los sables las imagenes de los santos, como yo he visto algunas en astillas: los paysanos que no podían mirar esto con indolencia trataron de sacudirse de sobre si una carga tan pesada y odiosa como lo era la presente; y hechando mano a las armas como único recurso que les quedaba se presentaron con ellas en el campo
O historiador tudense Francisco Avila y Lacueva, testemuña presencial destes feitos, relata deste xeito como os tudenses sofren os abusos das tropas invasoras extendéndose o espirito de insurrección entre as xentes da nosa terra.
Namentras, logo que Soult, coas suas tropas está xa no interior da provincia de Ourense camiño da fronteira con Portugal, os continxentes que ficaron en Tui e na súa provincia amáis de reclamar novos abastos á poboación na cidade tudense comezan un labor de fortificacion da cidade, reforzando as estructuras defensivas que estaban daquela bastante deterioradas: afortecen as portas e postigos da cidade, emprazan a súa artilleria sobre as murallas namentras que a infanteria establécese en tres cuarteles: na praza da Catedral o de artillería, na rua Trasaobra, ou actualmente Sanz e na porta da praza os de infantería.
E Tui como base do exército francés no sur de Galicia continúa recibindo novos continxentes de tropas, así o 6 de marzo de 1809 entran en Tui 1.300 franceses con 40 carros de fariña e outros xéneros, produto do saqueo ao que someteron á cidade de Pontevedra, pero o mesmo día saíron da nosa cidade para Santiago de Compostela, un batallón de infantería (cun número variable pero superior aos 400 homes) con cinco pezas de artillería e un escuadrón de cabaleiría (cuxo número non superaria os 200 soldados).
Namentras D. Mauricio Troncoso, o abade do Couto, superado os incidentes coas tropas franceses, retoma o seu labor de aglutinante das forzas dos paisanos para acometer o cerco de Tui. Recollemos o seu relato, no libro de Osuna Rey:
Retirándose el abad a su casa, insertando nuevamente oficios a todas las Justicias y Caudillos, y juntamente al General en Jefe del Reino de Portugal, D. Bernardino Freire de Andrade, de las facultades con que se hallaba del Excmo. Sr. Marqués de la Romana, inmediatamente con fecha 4 de marzo de su Cuartel General de Braga dio orden que los Gobernadores Justicias de su Reino le diesen todos los auxiliosn que el Abad del Couto pidiese, lo que inmediatamente el Corregidor de la Villa de Melgazo, y el Gobernador de la Plaza de Monzón, y el de Valencia, le suministraron con más de cincuenta y tantos cajones de municiones, y ofreciéronse con todos los auxilios de que careciese y en vista de esta determinación, reunió así mas de ocho mil hombres entre paisanos y soldados dispersos del ejército, y el 12 del mismo mes coge dicho Abad con su ejército haciendo de General a sitiar la ciudad de Tuy.
Este cerco á nosa cidade establécese a partir do oito de marzo, pero o propio nome temos de poñelo en cuestión, pois as tropas sitiadoras van estar moi olonxadas das vellas murada tudenses, os postos de avangarda dos sitiadores estarán, como mínimo, a dous quilómetros. Pero o obxectivo, dada a precariedade de tropas profesionais e de medios materiais, eran máis ben artellar un cerco que impedise os movementos das tropas francesas, a chegada de novos reforzos militares, a recepción de suministros, as súas saídas na procura de abastos para o sustento das tropas acantonadas na cidade e, especialmente, dificultar as súas comunicacións con outras prazas, nomeadamente, a de Vigo.
Este último feito será de grande importancia estratéxica e favorecerá ao cerco á que está sometida a cidade de Vigo polo Abade de Valadares e outros persoeiros, apurando así a culminación da reconquista de esta praza a finais de marzo.
Así pois hai hoxe douscentos anos os lideres populares que encabezaba Mauricio Troncoso de Lira están agrupando polas comarcas da Paradanta, do Condado, da Louriña, do Val Miño e, como non, do Baixo Miño a mozos e homes para achegarse ata Tui, a capital provincial, para establecer o sitio desta praza.

Comentarios

Entradas populares de este blog

Cristobal Colón Fonterosa e Tui

Ás veces un rato de navegación pola rede na procura dalgún dato nos conduce a outra liña de investigación ou coñecemento inesperado. Rebuscando nos primeiros números da revista gráfica “Vida Gallega” que fundou en 1909 o xornalista Jaime Solá, e que con diversos avatares chegou ata o ano 1963, demos cun artigo sobre Celso García de la Riega e a súa teoría sobre o Colón galego.

García de la Riega (1844-1914) é un funcionario, deputado, xornalista e investigador pontevedrés, pero sobre todo é coñecido por ser o inicador e impulsor da teoría da orixe galega de Cristobal Colón, sendo o primeiro en atacar a teoría xenovesa nunha conferencia realizada en Madrid en 1898 a petición da Sociedad Geográfica de Madrid. Cristobal Colón e a súa biografia estiveron sempre rodeadas de incognitas e dúbidas, mesmo antes da súa morte. A súa personalidade e os pleitos que emprendeu el mesmo ou os seus herdeiros pola sucesión do seu morgado non fixeron máis que contribuír a este afastamento que explica, en…

Manuel Fernández-Valdés Costas, cronista oficial de Tui

Manuel Fernández Costas (Tui, 1887-1962) reclama una biografía que nos achegue a súa importancia e significación. Trátase dun dos principais investigadores da historia tudense e tamén, curiosamente, dos mais esquecidos na actualidade. Neste blog temos recollido en diversas oportunidades referencias á súa actividade e, incluso, algún dos seus artigos xornalísticos.

No volume III da revista “Tuy. Museo y Archivo Histórico Diocesano” (1980) o seu fillo Eloy publica un moi breve apunte biográfico do seu pai xunto a unha moi interesante achega das súas publicacións, especialmente en xornais e revistas, pois en formato libro unicamente saíron dos prelo dúas obras da súa autoría. Unha de carácter profesional (foi funcionario do Corpo Pericial de Aduanas) titulada “Arbitrios, impuestos y recargos que liquidan las aduanas en la importación y exportación de mercancias” (Madrid, Editorial Plutarco, 1948) e outra sobre historia tudense e que recolle e amplía unha serie de artigos publicados no “Fa…

O grupo "Ultreya" tudense (I)

A comezos do ano 1932 o daquela profesor do Instituto de Noia, Álvaro de las Casas, funda con varios rapaces alumnos seus os Grupos Ultreya que terán un curto pero activo papel no desenvolmento da nacionalismo entre a mocidade galega.
Alvaro de las Casas (Ourense, 1902 – Barcelona, 1950) é unha persoalidade apaixoante (o estudo de Uxio Breogan Dieguez asi o documenta). Tras os seus estudos de Filosofía e Letras (especialidade de Historia) en Valladolid, trasladouse a Madrid sendo nomeado secretario particular do conde de Vallellano, alcalde de Madrid. Mantivo de sempre grande relación con intelectuais galegos especialmente con Vicente Risco.
Pero en 1930 da un xiro a súa actividade, adoptando unha actividade galeguista e republicana, incorporándose ao ensino público. Chega en 1930 como profesor de Xeografía e Historia ao Instituto de Noia, posto no que continuará ata a súa destitución polos sublevados en agosto de 1936, cando xa tiña fuxido para Portugal. Tivo unha traxectoria ás veces …