Ir al contenido principal

Morre en Tui o pintor Xosé Luis de Dios


Na noite pasada falecia na nosa cidade o pintor Xosé Luis de Dios, natural de Ourense, pero residente en Tui dende hai moitos anos. Nunha vella rúa do conxunto histórico tiña instalado o seu estudio este egrexio artista, un dos máis significativos nomes da plástica galega contemporánea. Dende Tudensia amáis de expresarlle aos familiares e aos moitos amigos de Xosé Luis de Dios as nosas condolencias, queremos con este "post" feito na premura da actualidade contribuir ao recoñecemento deste singular artista que tivemos a sorte de contalo entre os nosos veciños.

No xornal dixital de "A Nosa Terra" figura o seguinte apunte:

Xose Luis de Dios é un dos artistas máis significativos do último terzo do século XX. Nado en Ourense no 1943 realizou a súa primeira exposición no 1963 e xa no 1967 expuña na recoñecida Sala Toisón de Madrid. A súa última exposición reuniu a súa obra no Centro Cultural Caixanova en xaneiro do 2008.

Ligado aos movementos antifranquistas, mantivo amizade co escritor Celso Emilio Ferreiro, co cineasta Carlos Velo ou co pintor Xaime Quessada. Así, como moitos artistas da época comprometeuse na loita antifranquista, factor que marcou parte da súa traxectoria artística.

En ferbreiro de 2008 na edición galega do xornal "El Pais" José Luis Estévez asinaba un artigo que paga a pena reproducir nesta xornada:

"Como dijo Fray Luis de León, vivo retirado y ni envidioso, ni envidiado". Así resume su estado de ánimo actual el pintor Xosé Luis de Dios (Ourense, 1943), un artista poco reconocido en su propia tierra y al que Caixanova dedica ahora una exposición retrospectiva que puede verse en Vigo hasta el próximo 24 de febrero y que se exhibirá en la ciudad natal del artista en el mes de abril. Pinturas, dibujos y una selección de cuadernos y libros ilustrados permiten acercarse a la obra de un artista con una trayectoria que se caracteriza por la diversidad de estilos e influencias.

De Dios pertenece a una generación de artistas nacidos en plena postguerra en Ourense. En la década de los 60 una serie de intelectuales, escritores y artistas se agrupan alrededor de la figura de Risco y participan en tertulias en las que se debate sobre diversos temas. El pintor acaba formando parte del grupo Volter, junto a Acisclo Manzano y Xaime Quessada, que apuesta por la renovación del arte gallego frente al folclorismo imperante en la época. La presencia de la literatura, especialmente de la poesía, es una de las constantes en los cuadros del artista orensano.

El dominio del dibujo y los vivos colores son características que destacan en De Dios. En sus obras de los 60 proliferan los personajes desgarrados. En los años siguientes, las figuras de sus cuadros reflejan un mundo mucho más calmado. A finales de los 60 se trasladó a Madrid, donde vivió varias décadas, con frecuentes viajes a Galicia, adonde regresó hace unos años.

De Dios se muestra irónico ante la deriva actual del arte y apunta que en el fondo los pintores se limitan a seguir pintado "un trocito de las cuevas de Altamira". El artista orensano señala que hay que pintar como se siente, "tanto si lo que pintamos está de moda como si no", y apunta que a veces la modernidad puede descubrirse en un petroglifo "con miles de años". En su opinión, el arte será siempre necesario "independientemente de su utilidad".


Tempo haberá para falar sobre Xosé Luis de Dios e a súa obra, pois o paso do tempo de seguro que contribuirá a afondar no recoñecemento da achega deste destacado membro da xeneración dos "artistiñas", que tanto teñen aportado á renovación da plástica galega contemporánea.

Comentarios

Entradas populares de este blog

A lenda do túnel baixo o MIño

As lendas ou narracións populares, transmitidas oralmente, relatan xeralmente acontecementos ficticios que se teñen por reais, en moitas ocasións mesturados con feitos históricos. Pola súa capacidade de evocación, pola súa transmisión xeracional as lendas conforman un acervo do que chamamos patrimonio inmaterial que cómpre recoller e preservar. Na nosa cidade conservamos varias lendas vencelladas ao caracter histórico da nosa localidade, ao seu caracter fronteirizo e consecuentemente a súa fortificación fronte aos posibles invasores. A máis asentada no imaxinario colectivo tudense é a relativa ao “túnel” que comunica Tui coa outra beira do Miño, coas terras de Valença. Resulta moi significativa esta lenda pois testemuña como na mentalidade dos tudenses a fronteira e a súa condición de limite, de aillamento fronte ao estranxeiro era superada polas nosas xentes que a través do túnel escapaban destas “imposicións” e mantiñan a comunicación coas terras irmáns que as estructuras políticas t…

A Semana Santa tudense e as súas posibilidades

Xa na noite do Venres Santo xorde de novo unha reflexión sobre a Semana Santa tudense, pois quizais na nosa cidade non chegamos albiscar as súas potencialidades como elemento que forma parte do noso acervo patrimonial que temos a responsabilidade de conservar, sen privala da súa dimensión relixiosa, e dende esta valorización é tamén un posible recurso turístico para Tui, pois poucos lugares de Galicia teñen unha riqueza similar nestas xornadas.


Neste mesmo blogue temos sinalado que inmediata celebración das festas patronais de San Telmo distorsiona a visión destas xornadas de celebración do misterio pascual de Xesús, configuradas como un preludio das festas e, consecuentemente, infravaloradas non xa na súa dimensión espiritual senón na súa significación cultural. Cómpre valorizar as actividades litúrxicas ou para-litúrxicas destas datas, pois, independentemente da súa significación relixiosa ou espiritual, conservan requintadas expresións da nosa historia colectiva da que somos custodi…

Cristobal Colón Fonterosa e Tui

Ás veces un rato de navegación pola rede na procura dalgún dato nos conduce a outra liña de investigación ou coñecemento inesperado. Rebuscando nos primeiros números da revista gráfica “Vida Gallega” que fundou en 1909 o xornalista Jaime Solá, e que con diversos avatares chegou ata o ano 1963, demos cun artigo sobre Celso García de la Riega e a súa teoría sobre o Colón galego.

García de la Riega (1844-1914) é un funcionario, deputado, xornalista e investigador pontevedrés, pero sobre todo é coñecido por ser o inicador e impulsor da teoría da orixe galega de Cristobal Colón, sendo o primeiro en atacar a teoría xenovesa nunha conferencia realizada en Madrid en 1898 a petición da Sociedad Geográfica de Madrid. Cristobal Colón e a súa biografia estiveron sempre rodeadas de incognitas e dúbidas, mesmo antes da súa morte. A súa personalidade e os pleitos que emprendeu el mesmo ou os seus herdeiros pola sucesión do seu morgado non fixeron máis que contribuír a este afastamento que explica, en…